Opieka farmaceutyczna – elementem cyfrowych usług w opiece zdrowotnej

Autor: Magdalena Okoniewska
27 czerwca 2020

Dynamika postępu w zakresie wykorzystania usług cyfrowych w systemie opieki zdrowotnej, powinna zostać podtrzymana, ale jednocześnie wysiłki należałoby rozszerzyć również na nowe obszary, takie jak opieka farmaceutyczna – wynika z raportu Warsaw Enterprise Institute na temat cyfrowych usług publicznych.

Przepisy odnoszące się do opieki farmaceutycznej zawiera rządowy projekt ustawy o zawodzie farmaceuty, procedowany w tej chwili przez sejm. Zgodnie z nim opieka farmaceutyczna to świadczenie zdrowotne udzielane przez farmaceutę, w ramach którego, współpracując z pacjentem i lekarzem prowadzącym, czuwa on nad prawidłowym przebiegiem indywidualnej farmakoterapii, poprzez powadzenie konsultacji farmaceutycznych, wykonywanie przeglądów lekowych wraz z oceną farmakoterapii, opracowanie indywidualnego planu opieki farmaceutycznej, wykonywanie określonych badań diagnostycznych czy wystawianie recept w ramach kontynuacji zlecenia lekarskiego.

Gdy ustawa wejdzie w życie, rola farmaceutów zmieni się, nie będą oni już wyłącznie osobami odpowiedzialnymi za realizację recept i ewentualnie przygotowywanie leków recepturowych, lecz staną się uczestnikami procesu leczenia i będą odpowiedzialni za realizowanie szeregu usług składających się na opiekę nad pacjentem.

Aby w pełni wykorzystać potencjał tkwiący w opiece farmaceutycznej, należy skutecznie umieścić ją w ekosystemie rozwiązań dla e-zdrowia i wyposażyć w narzędzia cyfrowe, tak by możliwe było świadczenie dla pacjentów (klientów aptek) usług najwyższej jakości – postulują autorzy raportu.

Rozwiązania takie wdrożyły z powodzeniem inne kraje. Na przykład w Szwecji wśród usług cyfrowych wykorzystywanych przez farmaceutów wymienić można między innymi e-recepty, elektroniczne umawianie wizyt, system EES wyposażający farmaceutów w dostęp do pełnego obrazu leków zażywanych przez pacjenta i automatycznie wskazujący możliwe szkodliwe interakcje pomiędzy substancjami czy osobne moduły zapewniające pacjentowi dostęp do historycznego i obecnego statusu wydanych recept.

Czytaj także: Ostatnia prosta wdrażania e-zdrowia – co nas czeka>>>

Aby farmaceuci uzyskali takie uprawnienia, konieczna byłaby integracja aptek z systemem IKP – Internetowych Kont Pacjenta (pod warunkiem rozwoju ich funkcjonalności). Opieka farmaceutyczna będzie bowiem miała istotne znaczenie jedynie w warunkach synergii z działaniami lekarza prowadzącego pacjenta oraz przy pełnym dostępie do dokumentacji medycznej (systemowym wyzwaniem i pożądanym kierunkiem zmian jest jej pełna digitalizacja) istotnej z punktu widzenia planowania farmakoterapii i udzielania pacjentowi niezbędnych informacji oraz wskazówek.

Eksperci WEI postulują również wprowadzenie możliwości uzupełniania przez farmaceutów informacji o zdrowiu pacjenta dostępnych w IKP. Tym samym, jeśli systemy apteczne będą zintegrowane z IKP, farmaceuci będą mogli mieć wgląd w pełen obraz leków zażywanych przez pacjenta w chwili obecnej i w przeszłości, co pozwoli na skuteczną ocenę farmakoterapii.

Jeśli natomiast farmaceuci byliby wyposażeni w możliwość aktywnego tworzenia treści w systemie, dokumentacja medyczna pacjentów mogłaby być uzupełniana o dane zebrane przez farmaceutę czy o rekomendacje farmaceuty dotyczące terapii lekowej.

Autorzy raportu sugerują, że infrastruktura tworzona z udziałem państwa powinna stanowić podstawowy moduł, który następnie mógłby być rozbudowywany i uzupełniany przez podmioty prywatne.

Możliwe byłoby na przykład wdrożenie narzędzi automatycznie identyfikujących potencjalne negatywne interakcje pomiędzy zażywanymi lekami czy też wykorzystanie analityki historycznych danych na potrzeby zidentyfikowania wzorców w wystawianiu recept danemu pacjentowi.

Wykorzystanie narzędzi cyfrowych w opiece farmaceutycznej nie musi jednak ograniczać się wyłącznie do integracji z istniejącymi IKP, w tym zakresie można wykorzystać sztuczną inteligencję czy analitykę big data. Apteki odwiedzają dziennie 2 miliony ludzi, co daje potężne możliwości badania na przykład standardowej skuteczności określonych rodzajów farmakoterapii.

Czytaj także: Połowę problemów zdrowotnych będziemy mogli rozwiązywać w sposób zdalny>>>

Rocznie dochodzi do 230 milionów pomyłek związanych z nieprawidłowym przyjmowaniem leków – wprowadzenie mechanizmów analityki big data w czasie rzeczywistym może skutecznie je ograniczyć, czyli zapobiec wydaniu leku w nieodpowiedniej dawce czy negatywnie reagującego z inną, przyjmowaną przez pacjenta substancją.

Na rynku światowym pojawiają się już kompleksowe komercyjne modele zastosowania tego rodzaju technologii w opiece farmaceutycznej. Wydaje się jednak, że powinien być to kierunek co najmniej wspierany przez politykę państwa i zintegrowany z publicznymi usługami cyfrowymi. Miejsce dla opieki farmaceutycznej znajduje się również w szerszym ujęciu architektury e-zdrowia – choćby w zakresie telemonitoringu, w postaci nadzoru farmaceuty nad regularnym przyjmowaniem leków przez pacjenta z wykorzystaniem aplikacji mobilnej.

Źródło: Raport Warsaw Enterprise Institute

Inne artykuły

Pracodawcy RP: nowe przepisy skomplikują funkcjonowanie szpitali

Autor: Magdalena Okoniewska
Dodano: 25.01.2022

Pracodawcy RP alarmują, że system opieki zdrowotnej wymaga nadzwyczajnego potraktowania i celem wprowadzanych przepisów powinna być poprawa sytuacji ekonomicznej i zarządczej szpitali. Tymczasem projekt ustawy o modernizacji i poprawie efektywności szpitalnictwa całkowicie rozminął się z wcześniejszymi założeniami i oczekiwaniami.

-Mamy wrażenie, że to niestety kolejne przepisy, które ograniczają i nakazują. Zabrakło dobrowolności i pilotażu, co wielokrotnie postulowaliśmy. Nie do przyjęcia są propozycje wprowadzające nowe wymogi dla kierujących szpitalami – to działanie niezwykle demotywujące aktualne kierownictwo każdego szpitala i niesprawiedliwie trakujące uczelnie realizujące studia MBA – czytamy w stanowisku Pracodawców RP w sprawie projektu ustawy z 29 grudnia 2021 o modernizacji i poprawie efektywności szpitalnictwa.

Projekt ten był tematem dyskusji podczas posiedzeniu doraźnego zespołu problemowego ds. ochrony zdrowia, funkcjonującego w ramach Rady Dialogu Społecznego, które odbyło się 24 stycznia 2022.

Czytaj także: Pionierskie na skalę światową operacje arytmii w Szpitalu Medicover >>>

Stanowisko w imieniu Pracodawców RP przedstawił Andrzej Mądrala, członek Rady Pracodawców RP. Podkreślił, że polski system ochrony zdrowia przechodzi jedną z najtrudniejszych prób ostatnich lat i że jest problem z taką organizacją opieki zdrowotnej, aby była ona dostępna na każdym poziomie i nakierowana na utrzymanie społeczeństwa w zdrowiu a nie w chorobie oraz gwarantowała jakość i innowacyjność.

Według Pracodawców RP najtrudniej zaakceptować jest pomysł oddłużenia szpitali, częściowo kosztem prywatnych przedsiębiorstw, które dostarczają usługi, produkty, sprzęty, leki itp. do szpitali, poprzez redukcję lub umorzenie zadłużenia w procesie restrukturyzacji albo w skrajnych przypadkach – poprzez likwidację. Zaproponowane przepisy nakazujące NFZ sfinansowanie działań naprawczych w danym podmiocie są nie do zrealizowania, ponieważ w projekcie nie zawarto żadnych mechanizmów łączących proces naprawczo-rozwojowy z finansowaniem przez NFZ świadczeń. Ponadto z żadnych przepisów nie wynika, by nakłady na szpitalnictwo miały wzrosnąć.

Czytaj także: Odpowiednie zarządzanie pozwoliło przetrwać wyzwania pandemii >>>

– Do tego projekt ustawy zakłada wprowadzenie do szpitali ministerialnego zarządcy, który miałby podejmować decyzje o losach danego podmiotu, niestety w projekcie nie ma przepisu, który w takiej sytuacji zdejmowałby z zarządu szpitala odpowiedzialność finansową – mówi Andrzej Mądrala.

W opinii Pracodawców RP autorzy projektu powinni rozważyć, czy nakłady finansowe przewidziane na stworzenie nowej Agencji Rozwoju Szpitalnictwa nie mogłyby zostać przeznaczone na oddłużanie szpitali.

Stanowisko Pracodawców RP w sprawie projektu ustawy dostępne jest tutaj >>>

Przeczytaj teraz

Nowe przepisy covidowe

Autor: Magdalena Okoniewska
Dodano: 25.01.2022

25 stycznia 2022 roku weszły w życie przepisy, które skracają kwarantannę dla osób, które miały kontakt z zakażonymi wirusem Sars-CoV-2 do siedmiu dni (dotychczas trwała ona dziesięć dni).

Chodzi o rozporządzenie zmieniające rozporządzenie w sprawie chorób zakaźnych powodujących powstanie obowiązku hospitalizacji, izolacji lub izolacji w warunkach domowych oraz obowiązku kwarantanny lub nadzoru epidemiologicznego (Dz. U. 24.01.2022, poz. 152).

Tego samego dnia weszło także w życie rozporządzenie ministra zdrowia w sprawie standardu organizacyjnego opieki zdrowotnej nad pacjentem podejrzanym o zakażenie lub zakażonym wirusem Sars-CoV-2 (Dz. U. 24.01.2022, poz. 151), zgodnie z którym pacjenci powyżej 60. roku życia, skierowani do izolacji w warunkach domowych powinni zostać zadani przez lekarza przed upływem 48 godzin od odbywania tej izolacji.

Jeżeli izolacja rozpoczęła się w dzień ustawowo wolny od pracy, porada powinna odbyć się następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą.

Lekarz powinien zbadać stan zdrowia pacjenta podczas badania fizykalnego, w placówce medycznej lub na wizycie domowej.

Czytaj także: Jest wykaz badań diagnostycznych wykonywanych przez farmaceutę >>>

Rozporządzenie to mówi także o tym, że szpital II poziomu, któremu wojewoda lub minister zdrowia wydał polecenie dotyczące zapewnienia udzielania świadczeń opieki zdrowotnej dla pacjentów covidowych jest obowiązany do leczenia takich pacjentów, natomiast szpital III poziomu, który otrzymał polecenie zapewniania łóżek dla pacjentów zakażonych wirusem Sars-CoV-2 jest obowiązany do leczenia schorzeń innych niż Covid-19.

Przeczytaj teraz

Radiolodzy współpracujący z Grupą Lux Med korzystają ze sztucznej inteligencji

Autor: Magdalena Okoniewska
Dodano: 25.01.2022

Lekarze współpracujący z Grupą Lux Med. korzystają ze specjalistycznego oprogramowania, z pomocą którego mogą dyktować opis badania, a głos jest rozpoznawany i konwertowany na tekst. Dzięki nowoczesnemu narzędziu, działającemu w oparciu o mechanizm samouczącej się sieci neuronowej, radiolodzy nie muszą samodzielnie zapisywać opisu badania.

Opis badania oprogramowanie Newton Dictae konwertuje ją na tekst. Program działa bardzo precyzyjnie, gdyż ma wgrany specjalistyczny słownik radiologiczny.

Aplikacja może być stosowana przez lekarzy różnych specjalności, ponieważ słowniki obejmują również specjalistyczny język stosowany przez ortopedów czy w medycynie ogólnej. Jednak właśnie radiologia wydaje się specjalizacją idealną do zastosowania takiego narzędzia:

– Zacisze gabinetów opisowych to idealne środowisko do przekształcania mowy na tekst – tłumaczy Katarzyna Kożuchowska, dyrektor operacyjny Teleradiologii, Pracowni Szpitalnych Grupy Lux Med. I dodaje: – Wielu naszych radiologów pracuje w domu, gdzie również program sprawdza się znakomicie.

Jak przyznaje, niektórzy lekarze podchodzili do nowoczesnego rozwiązania z pewną rezerwą. – Słyszeliśmy powątpiewania, które są zupełnie naturalne. Każdy, kto miał styczność z powszechnie dostępnymi konwerterami mowy na tekst wie, że różnie bywa z ich skutecznością i precyzją. Ale przynajmniej niekiedy można się pośmiać z tych interpretacji. Jednak w codziennej pracy nikt nie może sobie pozwolić na pracę z niesprawnym narzędziem – podkreśla Katarzyna Kożuchowska.

Czytaj także: Nowa pracownia Lux Med Diagnostyka >>>

Tutaj sytuacja jest zupełnie inna, gdyż system Newton Dictate, stosowany w Grupie Lux Med zapamiętuje głos i zwroty stosowane przez użytkownika poprzez mechanizm samouczącej się sieci neuronowej, a dzięki słownikowi skuteczność konwersji jest bardzo wysoka.

– Najbardziej cieszy nas, gdy doświadczeni lekarze, mający swoje przyzwyczajenia, zaczynają z pasją korzystać z tego rozwiązania. Współpracuje z nami pani doktor, która dziś nie wyobraża sobie innej pracy niż opisywanie słowami badań. Wprowadziła ten system również w swoim szpitalnym oddziale – dodaje pani dyrektor.

Lekarze potwierdzają wygodę stosowania narzędzia.

– Aplikacja Newton Dictate pomaga mi w codziennej pracy, znacznie skraca i ułatwia tworzenie opisów. Używanie aplikacji nie wymaga specjalnego szkolenia, po 5 minutach od instalacji już można zacząć z niej korzystać. Edycja opisy z użyciem tylko klawiatury komputera jest bardziej pracochłonna i wymaga znacznie więcej wysiłku.  – wyjaśnia lek. Jarosław Szymański z Centrum Diagnostycznego Lux Med Diagnostyka w Warszawie.

Dodatkowym atutem jest możliwość wgrania szablonów, które jeszcze bardziej usprawniają pracę. Dzięki temu lekarze mogą opisywać więcej zdjęć w porównaniu do tradycyjnego wpisywania za pomocą klawiatury.

– Dla lekarza radiologa, który nie posiada umiejętności pisania bezwzrokowego, system Newton Dictate w znaczący sposób zmniejsza wysiłek fizyczny wkładany w pracę. Radiolog koncentruje się na obrazach, a znacznie mniej na klawiaturze. W krótszym czasie powstaje opis. Skraca się czas poprawiania literówek, itp. Lepszy efekt przy zmniejszonym wysiłku – informuje  dr n. med. Ewa Jeglińska, dyrektor medyczny Regionu Warszawa.

Jednak to nie koniec korzyści.

– Radiolodzy są szczególnie narażeni na występowanie zespołu cieśni nadgarstka. Żaden inny specjalista nie spędza tyle czasu przy komputerze, co właśnie radiolog. Dlatego wprowadzone przez nas rozwiązanie ma też bezpośrednie korzyści dla komfortu i bezpieczeństwa pracy lekarzy – wyjaśnia Katarzyna Kożuchowska.

Rozpoznany tekst zapisuje się bezpośrednio w systemie informatycznym, w którym pracują lekarze z Grupy Lux Med. System ten jest w pełni zabezpieczony przed wyciekiem danych, zapisywanie w nim wyników badań jest o wiele bezpieczniejsze niż np. w popularnych chmurach.

Z programu do rozpoznawania mowy mogą korzystać wszyscy radiolodzy współpracujący z Grupą Lux Med.

Czytaj także: Telemedycyna tematem debaty oksfordzkiej >>>

Przeczytaj teraz

Punkt pobrań w przychodni InspiroMed

Autor: Magdalena Okoniewska
Dodano: 25.01.2022

W przychodni InspiroMed, prowadzonej przez Fundację Hospicjum Onkologiczne Św. Krzysztofa w Warszawie, od lutego 2022 roku będzie działał punkt pobrań. Badania laboratoryjne będą oferowane dzięki współpracy ze spółką Diagnostyka S.A.

Punkt będzie prowadzony przez przeszkolonych w tym kierunku pracowników medycznych fundacji.

W przychodni InspiroMed działają poradnie specjalistyczne – leczenia bólu, psychologiczna oraz krótko- i długoterminowej opieki domowej. W roku 2021 powstała tutaj poradnia chirurgiczno-podologiczna, która oferuje między innymi zabiegi z zakresu podologii chirurgicznej i kosmetycznej, oferowana jest diagnostyka niedokrwienia, leczenie toksyną botulinową, a także badania mykologiczne.

Świadczenia oferowane w przychodni InspiroMed są komercyjne.

Przychodnię prowadzi InspiroMed sp. z o.o., która powstała w roku 2016 po to, aby stworzyć dodatkowe źródło dochodu dla Fundacji Hospicjum Onkologiczne Św. Krzysztofa.

Każdego miesiąca Fundacja musi pozyskać 100 000 zł, aby nie rezygnować z jakości świadczonych usług. Powołując do życia zespół poradni specjalistycznych InspiroMed, organizacja chciała zapewnić sobie stabilność finansową, która pozwoli na bezpieczne funkcjonowanie i dalszą realizację misji.

Czytaj także: Fundacja Hospicjum Onkologiczne zbiera na nowe wyposażenie >>>

Wypracowywany przez spółkę zysk ma być stałym źródłem finansowania hospicjum. Jest to zatem, obok darczyńców indywidualnych, biznesowych i działań fundraisingowych, czwarty filar, na którym budowana jest stabilność finansowa Fundacji.

Fundacja Hospicjum Onkologiczne św. Krzysztofa w Warszawie otacza (rocznie) opieką około 800 pacjentów w hospicjum stacjonarnym oraz około 2 000 w hospicjum domowym.

Fundacja działa od roku 1990. W roku 1996 ukończono budowę hospicjum stacjonarnego dla 23 pacjentów, w 2009 roku je rozbudowano. Dziś może przyjąć jednocześnie 36 chorych.

Przychodnia InspiroMed działa się przy ulicy Pileckiego 105  w Warszawie, w lokalizacji, w której mieści się siedziba Fundacji i hospicjum stacjonarne.

Czytaj także: Fundacja Hospicjum Onkologiczne szkoli lekarzy >>>

Przeczytaj teraz

Jest wykaz badań diagnostycznych wykonywanych przez farmaceutę

Autor: Magdalena Okoniewska
Dodano: 24.01.2022

27 stycznia 2022 wejdzie w życie rozporządzenie ministra zdrowia w sprawie wykazu badań diagnostycznych, które mogą być wykonywane przez farmaceutów. Wykonywanie tych badań odbywa się w warunkach przewidzianych do sprawowania opieki farmaceutycznej.

Wykaz zawarty w załączniku do rozporządzenia zawiera sześć grup badań, wśród których jest test antygenowy w kierunku Sars-CoV-2, a także szybki test wykrywania grypy, stężenia białka C-reaktywnego, antygenu Streptococcus z grupy A, Helicobacter –test z krwi.

Farmaceuci będą mogli także wykonywać test stężenia glukozy we krwi oraz kontrolę panelu lipidowego, obejmującego poziom cholesterolu, frakcji HDL i LDL oraz trójglicerydów.

Będą też mogli wykonywać badanie podstawowych parametrów życiowych, czyli ciśnienia krwi, tętna, pulsu oraz saturacji krwi oraz pomiar masy ciała, wzrostu i obwodu w pasie, a także obliczanie wskaźnika BMI (ang. Body Mass Index) oraz stosunku obwodu talii do obwodu bioder (WHR – ang. Waist-Hip Ratio).

Pierwotnie zakres tych badań miał być większy. Jednak po interwencji Krajowej Izby Diagnostów Laboratoryjnych zostały z niej usunięte między innymi takie badania jak test RT-PCR w kierunku Sars-CoV-2, badania krzepliwości krwi (czas protrombinowy, współczynnik INR, czas krzepnięcia), testy płytkowe immunochromatograficzne do jakościowego wykrywania narkotyków, dopalaczy lub ich metabolitów w moczu oraz podstawowe badanie moczu (testy paskowe).

Rozporządzenie ministra zdrowia z 21 stycznia 2022 roku w sprawie wykazu badań diagnostycznych, które mogą być wykonywane przez farmaceutę zostało opublikowane w Dzienniku Ustaw RP 24 stycznia 2022 (poz. 153).

Przeczytaj teraz

Centrum Medyczne Mavit wszczepiło 100 soczewek najnowszej generacji

Autor: Magdalena Okoniewska
Dodano: 24.01.2022

Centrum Medyczne Mavit wszczepiło swoim pacjentom już 100 soczewek premium najnowszej generacji – Alcon Arcrysof IQ Vivity. Soczewki wprowadzono na amerykański rynek w styczniu 2021 roku i wkrótce trafiły także do oferty Centrum Medycznego Mavit, jako do jednego z niewielu ośrodków w Polsce.

Pierwszy zabieg operacji zaćmy z wykorzystaniem Arcrysof IQ Vivity odbył się w szpitalu Mavit 7 kwietnia 2021. Przeprowadził go prof. dr hab. n. med. Marek Rękas.

Centrum Medyczne Mavit zostało także pierwszym w Polsce ośrodkiem referencyjnym Alcon z zakresu przeprowadzania zabiegów leczenia zaćmy. Dzięki uzyskaniu takiego statusu stało się międzynarodową placówką szkoleniową dla lekarzy.

Czytaj na ten temat: Centrum Medyczne Mavit ośrodkiem referencyjnym Alcon >>>

Soczewki – Alcon Arcrysof IQ Vivity.  należą do kategorii soczewek EDOF (Extended Depth of Focus) o wydłużonej ogniskowej, dzięki czemu jednocześnie zapewniają dobre widzenie do bliży funkcjonalnej (około 40 cm), na odległości pośrednie i do dali, przy ograniczeniu olśnień i efektu halo.

Centrum Medyczne Mavit działa od prawie 22 lat i obejmuje sieć czterech wysokospecjalistycznych ośrodków mieszczących się w Warszawie i Katowicach, które oferują świadczenia w zakresie okulistyki, laryngologii oraz chirurgii szczękowo-twarzowej.

W 2019 roku Centrum Medyczne Mavit dołączyło do Grupy Lux Med.

Przeczytaj teraz